(16/100122072)- 

پرسشبأن يغيرصورة المطلوب في القياس الدور يعني چي؟ با مثال بطور كامل برام توضيح بديد كه اصلا مطلوب چيه و قياس دور چيه و مطلوب چطوري در قياس دور تغيير مي كنه؟ جوابش رو لازم دارم خواهشا تا 2روز آينده حتما جواب رو بهم بديد.

پاسخ:

1ـ « قياس دور: قياسى است كه در آن از نتيجه و عكس يكى از مقدمات، مقدمه ی ديگر به دست آيد » (فرهنگ فلسفى،ص523)

به قیاس برهانی زیر توجّه فرمایید:

ـ عدد الف بر 2 قابل قسمت است.

ـ هر عددی که بر 2 قابل قسمت باشد ، زوج می باشد.

ـ پس عدد الف زوج است.

حال از این قیاس برهانی قیاس دور ترتیب می دهیم.

ـ عدد الف زوج است.

ـ هر عدد زوجی بر 2 قابل قسمت می باشد.

ـ پس عدد الف بر 2 قابل قسمت است.

این گونه قیاس معمولاً در مغالطه به کار می رود. چرا که این گونه قیاس در حقیقت مصادره به مطلوب می باشد.

در این مثال نمی توان « عدد الف زوج است » در مقدّمه ای قیاس قرار داد و از آن نتیجه گرفت که « عدد الف بر 2 قابل قسمت است » ؛ چون اساساً زوج را تعریف می کنند به عددی که بر 2 قابل قسمت باشد.

 

2ـ فرمودند: « قياس الدور و قياس العكس يستعملان في المغالطة بالتلبيس بأن يغير صورة المطلوب في قياس الدور ـــ قیاس دور و قیاس عکس هر دو در مغالطه به کار می روند ؛ به این صورت که در قیاس دور ، صورت مطلوب را تغییر می دهد. » (الجوهر النضيد،ص185 )

مراد از مطلوب همان نتیجه ی قیاس است ؛ که در قیاس دور آن را از مطلوب (نتیجه بودن) تغییر داده و مقدّمه قرار می دهند و همراه با عکس یکی از مقدّمات ، مقدّمه ی دیگر را نتیجه می گیرند. پس در قیاس دور جای نتیجه با یکی از مقدّمات عوض می شود و مقدّمه ای دیکر نیز معکوس می گردد.